Zapowiedzi
Nowości
Promocje
Katalogi i Materiały promocyjne

Materiały orkiestrowe

A B C Č D E F G H I J K L Ł M N O P Q R S Ś Š T U V W Y Z Ż

Kategoria: Orkiestra symfoniczna
Nr kat.: 2834
Mieczysław Karłowicz (1876-1909)

Stanisław i Anna Oświecimowie, poemat symfoniczny op. 12, (1907), ca 24'
Obsada: 4444-6331-batt (3esec) 2ar-archi

„Polską trawestacją Romea i Julii” nazwał Karłowicz swój czwarty z kolei poemat symfoniczny w liście do Adolfa Chybińskiego z 2 kwietnia 1907 roku, zatajając zrazu przed przyjacielem-muzykologiem tytuł nowego dzieła. „Do wybrania tego tematu skłoniła mię tragiczna piękność legendy o nieszczęśliwej miłości brata do siostry” - pisze później w innym liście. Bardzo możliwe, iż w inspiracji Stanisława i Anny Oświecimów odegrały ważną rolę osobiste przeżycia kompozytora: jego młodzieńcza, gorąca miłość do kuzynki Ludki Śniadeckiej. Sugestię taką wysunął w swoich wspomnieniach o Karłowiczu przyjaciel kompozytora Stanisław Szumowski. W każdym razie myśl o owej legendzie nosił w sobie kompozytor wiele lat, bo mniej więcej od roku 1892, kiedy to ujrzał w Krakowie Stanisława Bergmanna Stanisław Oświecim przy zwłokach Anny. W krótkim streszczeniu legendy, podanym wiedeńskim słuchaczom dzieła, napisał twórca takie oto słowa: " Oboje zapłonęli ku sobie gorącą miłością, ale zdając sobie sprawę z tego grzesznego uczucia walczyli z nim, lecz nadaremnie. (...) Kapliczka w Krośnie kryje zwłoki kochającej się pary, która nie zaznała szczęścia na ziemi i którą dopiero śmierć połączyła”. Dla muzycznej prezentacji miłosnego dramatu Oświecimów obrał kompozytor swobodną formę sonatową, formę silnie skontrastowaną, rozwijającą się w gwałtownych spięciach i konfliktach, wyładowaniach ekspresji. Dwie wersja głównej myśli tematycznej - pierwsza burzliwa i ekstatyczna, druga liryczno-iodyllyczna w charakterze, to jakby obraz brata i siostry, ich uczuć miłosnych. Temat Stanisława przypomina swym rysunkiem motyw „upojenia napojem miłosnym” z Tristana i Izoldy Wagnera, temat Anny - to Karłowiczowskie echo tematu Zygmunta i Zyglindy z Walkirii. Ogromnie ważną rolę w muzycznej fabule poematu odgrywają ponadto dwie jeszcze myśli: przeciwstawny temat „fatum” wybuchający w kulminacji utworu jako tragiczny marsz żałobny oraz chromatyczny motyw „pragnienia miłosnego” wprowadzony w przetworzeniu poematu. Leszek Polony

zamów materiał

partytura + głosy orkiestrowe

wydanie
drukiem