Literatura dotycząca życia i twórczości Fryderyka Chopina jest nadzwyczaj bogata. Są wśród niej prace lepsze i gorsze, rozprawy naukowe, dzieła popularne i popularyzatorskie. Każdy z autorów stara się poruszyć jakiś aspekt chopinowskiego zjawiska w sposób świeży i oryginalny. Amerykańska autorka Benita Eisler przygotowała – oczywiście z myślą o czytelniku anglosaskim, czy też szerzej, zachodnim, bardzo ciekawą pracę pod intrygującym tytułem „Pogrzeb Chopina”. Zdawać by się mogło, że osią fabuły będzie właśnie pożegnanie kompozytora. Jest ono jednak tylko pretekstem do snucia barwnej opowieści o naszym najwybitniejszym kompozytorze wszechczasów.
Rzecz rozpoczyna się właśnie od opisu uroczystości pogrzebowych Chopina, 30 października 1849 roku w Paryżu. Jest to punkt wyjścia dla dalszych rozdziałów, w których przedstawiono koleje losu Fryderyka Chopina. Przy czym nie jest to sucha biografia, jakich powstało już setki, lecz zajmująca opowieść, która przykuwa uwagę czytelnika żywą narracją. W czasie lektury tej książki nasuwa się nieodparte wrażenie bliskiego, niemal intymnego uczestnictwa w opisywanych wydarzeniach. Jest to na pewno efekt sugestywnego języka autorki.
Książka składa się z dwóch części: I – Odjazdy (4 rozdziały) i II – Przyjazdy (14 rozdziałów), uzupełnionych o objaśnienia autorki i bibliografię. Całość uzupełnia indeks osób. Wartka narracja i niekonwencjonalny sposób przedstawienia wydarzeń, np. prywatnego życia w domu George Sand w czasie nieobecności Chopina i rozrywających się tam dramatycznych wydarzeń, sprawia, że książka ma dodatkową zaletę – naświetla sprawy mniej znane czytelnikom. Ma więc duży walor poznawczy.
Praca Benity Eisler rzuca nowe światło przede wszystkim na sprawy dotyczące Chopina, relacjonując je z punktu widzenia neutralnego obserwatora. Autorka nie ustrzegła się jednak (a i wydawca nie opatrzył tego stosownym przypisem) przed błędem dotyczącym serca wielkiego kompozytora. Otóż nie przetrwało ono bombardowania kościoła św. Krzyża, gdzie było wmurowane w jeden z filarów, lecz w sierpniu 1944 roku zostało wywiezione do Milanówka pod Warszawą, gdzie przetrwało do 17 października 1945 roku, kiedy to powróciło na miejsce pierwotnego spoczynku (zagadnienie to opisuje Czesław Sielużycki w Ruchu Muzycznym – nr 6, 2004, dokąd odsyłam zainteresowanych). Autorce być może fakty te nie były znane. Nie umniejsza to jednak walorów poznawczych książki.
